Douche

Of ik wat minder wil douchen, want ons land gaat gebukt onder een watertekort. De overheid heeft er zelfs een campagne voor bedacht: ‘Word geen douchebag’. Overigens een Engels scheldwoord voor iemand die zich asociaal of irritant gedraagt en anderen neerbuigend behandelt. Zoiets als een eikel, hufter, kwal of patser. Het is maar even dat u weet waar wij – door onze eigen overheid – voor worden uitgemaakt als we te lang douchen …

Hypocrisie van de bovenste plank! Zelf grossieren ze met vergunningen voor datacentra, die naar verwachting in 2030 zo'n 9000 miljard liter koelwater zullen verbruiken. Dat komt volgens berekeningen neer op de waterbehoefte van 1,3 miljard mensen; zo ongeveer de jaarlijkse waterbehoefte van heel Afrika …

En wat te denken van de hoeveelheid elektriciteit die door deze kolossen wordt geconsumeerd, terwijl er voor ons als gewone stervelingen geen plaats meer is voor een uitbreiding of zelfs maar een nieuwe aansluiting.

Onze overheid lijkt ernaar te streven de grootste datacenterdichtheid ter wereld te krijgen.

Het is de nieuwe rekensom van Den Haag. Wij nog maar vijf minuten douchen, zodat een paar honderdduizend servers dag en nacht kunnen blijven nadenken over de vraag welke reclame-uitingen ze u morgen weer zullen voorschotelen. Of zodat een AI-programma in een halve seconde een poëtisch gedicht kan schrijven over het nut van aambeien. Dat heet vooruitgang.

We leven inmiddels in een tijd waarin een datacenter de omvang van een dorp mag hebben, maar een warme douche bijna een vorm van burgerlijke ongehoorzaamheid is. De overheid verzoekt ons met eufemistische schofferingen de kraan dicht te draaien, terwijl ze met de andere hand de hoofdkraan voor de digitale grootverbruikers openzet. Blijkbaar is er pas sprake van een watertekort als de gewone Nederlander water gebruikt.

En natuurlijk, technologie brengt ons veel. We navigeren moeiteloos door het verkeer, videobellen met familie aan de andere kant van de wereld en kunnen een complete encyclopedie in onze broekzak meenemen. Maar de keerzijde blijft opvallend onderbelicht. De cloud blijkt geen wolkje, maar een gigantische fabriekshal vol knipperende servers die verslaafd is aan water.

Misschien moeten we die vijf minuten wat breder trekken. Niet alleen een douchetimer in de badkamer, maar ook een timer bij elke overheidsdienaar. Vijf minuten reactietijd op de vraag of er een vergunning nodig is voor een dakraam bijvoorbeeld; bij mij duurde het twee weken. Dat bespaart misschien geen water, maar wel een hoop ergernis.

Dus ik zal braaf korter douchen. Niet omdat de aanduiding douchebag me iets doet – ik kan wel een balk van een ezel hebben – maar omdat ik het sowieso niet nodig vind om drinkwater te verspillen. Ik snap trouwens ook niet waarom we er het toilet mee doorspoelen …

Maar terwijl ik de kraan dichtdraai, blijft één vraag door mijn hoofd stromen: maken we met al die kunstmatige intelligentie werkelijk een betere wereld, of vooral een wereld die steeds slimmer wordt in het bedenken van wat wij moeten doen of laten?

Menu