Biertje?

Gedrag dat slecht is voor de gezondheid moet worden ontmoedigd, aldus de Gezondheidsraad, het wetenschappelijk adviesorgaan van de overheid. In zekere zin kan ik het daarmee eens zijn. Zo is de overheid jaren geleden begonnen met het ontmoedigen van roken. De mogelijkheid die de overheid dan heeft, is de accijns te verhogen, en daar maakt zij dan ook gretig gebruik van. Het helpt én het spekt de schatkist. Al is dat maar voor een paar jaar, want als er uiteindelijk minder tabakswaren worden verkocht, is de overheid wat die inkomsten betreft weer terug bij af. De gedragsverandering is dan echter wel bereikt. Mooi, zou je kunnen zeggen. Temeer omdat omstanders min of meer werden gedwongen mee te roken.

Dus op naar de volgende truc om de schatkist te spekken. Want ja, de schoorsteen moet wél blijven roken.

Nu lijkt het alcohol aan de beurt. De Gezondheidsraad heeft een rapport uitgebracht dat op 25 juni is gepresenteerd en stelt dat zelfs één biertje er al één te veel is. Volgens de raad is er overtuigend bewijs dat alcohol zeven soorten kanker kan veroorzaken, evenals orgaanschade. En om het geheel nog wat kracht bij te zetten, wordt ook verwezen naar de indirecte gevolgen, zoals veiligheidsrisico's in bijvoorbeeld het verkeer. Ook wijst de raad op de toename van geweld.

De trukendoos zal dus wel weer opengaan.

Zo weet ik er nog wel een paar voor de trukendoos: een suikertaks als tegenwicht tegen type 2-diabetes en tandbederf. Een cafeïnetaks op energiedrankjes, omdat cafeïne kan leiden tot hartritmestoornissen en slaapproblemen. Een belasting op bewerkt vlees (zoals worst en bacon), omdat dit in verband is gebracht met een verhoogd risico op darmkanker. Een zonnebanktaks vanwege het verhoogde risico op huidkanker. En een taks op transvetten, omdat die het risico op hart- en vaatziekten verhogen.

Nu denk ik niet dat de Gezondheidsraad uit is op belastingverhogingen; zij adviseert slechts. Het is vooral de politieke reflex van de overheid om belastingen te verhogen. Ik ben benieuwd welke maatregel straks als volgende uit de hoge hoed komt.

Als de overheid ongezond gedrag wil ontmoedigen met belastingen, waarom wordt gezond gedrag dan niet beloond? Groente en fruit vallen nog altijd onder het btw-tarief van 9%. Misschien is een lagere belasting op gezond leven uiteindelijk effectiever dan steeds hogere belastingen op alles wat lekker is. En waarom geen belastingkorting voor wie sport, een bonus voor wie op de fiets naar het werk gaat of korting op de zorgpremie voor een gezonde leefstijl?

Dat kost natuurlijk geld. Maar misschien levert investeren in een gezonde bevolking uiteindelijk wel meer op dan de opbrengst van weer een nieuwe accijns.

En mocht gezond leven ooit té populair worden, dan verzint Den Haag daar vast wel weer een heffing voor.

Menu